أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
330
قانون ( فارسى )
اگر به كسى مىدهى كه حرارت بدنش غلبه كرده و شديد است ، جوز بويا را در تركيب داخل مكن ! مقدار تناولى از اين دارو براى بزرگسالان هربار نيم مثقال و براى كودكان از وزن دو حبه تا يك قيراط كافى است . 7 - كفلمهء خربزهء دراز كسانى كه معدهشان سست شده است و از اسهال غير طبيعى رنج مىبرند و كسانى كه نفس كشيدنشان بر مرام نيست از اين دارو بسيار بهره مىبرند . نسخه يك خربزهء دراز را آورده مغزش را بيرون ريز ! قاوت ثمر كنار ، قاوت مقل ، قاوت ساماروغ - كه نوعى قارچ است - آرد كنجد بو داده و برنج بو دادهء كوبيده هريك در وزن برابر هم در جاى مغز خربزه بچپان و بگذار تا نم خربزه را كاملا برمىمكند ؛ آنگاه همه را بيرون آور و بخشكان و نرم بساى و هربار قريب چهار درهم از آن كفلمه شود . 8 - تركيب ديگر براى كودكانى كه مزاج پرحرارت و رطوبى دارند اين داروى در دهن ريختنى خوب است . نسخه هليلهء سياه و زيرهء كرمانى هريك پنج درهم ، مصطكى بيست و پنج درهم ، زنجبيل دو درهم . داروها را هريك به تنهايى بكوب و ببيز و همه را درهم بياميز ! اگر وقت تابستان و گرم است ، آن را با روغن كنجد بيالاى و اگر وقت زمستان و سرما است با روغن زيتون چربش كن ! در فصل گرما با شكر به كودك بده ، اما اگر هوا سرد است با نبات به خورد بچه بده و زنجبيل وارد دارو نباشد . اين دارو براى كودكانى كه مزاج بيش از حد لازم رطوبى دارند خوب است . 9 - كفلمهء ارسطو - كه براى اسكندر ساخته است . اين داروى ارسطويى در علاج تباهى معده ، و بهم خوردن نظام دستگاه گوارش ، براى زدودن رنگ زردى ، براى از بين بردن بوى گند دهان ، در علاج خيالاتى شدن و فراموشكارى بسيار خوب است . به هضم غذا كمك مىكند و دلشادكننده است . نسخه قرفه ، ساذج هندى ، هل ، عود هندى ، برباله ، مصطكى ، هليلهء كابلى تهى شده از هسته ، شاه